01Wstęp
premiera 19.01Od platformy na krążowniku do nalotu na Tønder
Samson, wodnosamoloty pod Jutlandią, Sopwith Pup i pierwszy atak z lotniskowca w historii. Jak Royal Navy stworzyła lotnictwo morskie.
Seria Vardis · MilitariaLotniskowce Royal Navy.
Lotniskowce Royal Navy.
Okręt po okręcie
Od drewnianej platformy na krążowniku po 65-tysięczniki klasy Queen Elizabeth. To Royal Navy wymyśliła lotniskowiec, gładki pokład, wyspę, pancerz cytadeli, pokład skośny, katapultę parową, celownik zwierciadlany i skocznię narciarską. Każdy okręt dostaje własny odcinek: budowę, służbę, przebudowy, losy bojowe i historię tradycyjnej nazwy przekazywanej następcom.
40odcinków
4sezony
wt., pt.o 12:00
2027start serii
HMS Ark Royal i Fairey Swordfish · 1939Fot. Naval History and Heritage Command, NH 85716 / UK Government · domena publiczna · kadr 16:9
Na start · 01 / 40Wstęp do serii · 1912–1918
Od platformy na krążowniku do nalotu na Tønder
Samson, wodnosamoloty pod Jutlandią, Sopwith Pup i pierwszy atak z lotniskowca w historii. Jak Royal Navy stworzyła lotnictwo morskie.
StatusPremiera 19 stycznia 2027, 12:00
Plan serii
Wszystkie odcinki
Pierwszy odcinek 19 stycznia 2027, 12:00. Nowe odcinki pojawiają się tutaj od razu po publikacji.
1912–1939
9 odcinkówSezon 1. Pionierzy i traktaty
Wstęp, pierwsze pokłady na krążownikach, nalot na Tønder, okręty traktatowe i Ark Royal. Flota, która stworzyła lotnictwo morskie.
Wstęp do serii · 1912–1918
02I49
premiera 22.01HMS Argus
Pierwszy na świecie lotniskowiec z gładkim pokładem od dziobu do rufy. Zbudowany na kadłubie włoskiego liniowca pasażerskiego Conte Rosso.
03I47
premiera 26.01HMS Furious
„Duży lekki krążownik” admirała Fishera, z którego zdjęto gigantyczne działa 457 mm, by dać flocie pierwsze pokłady startowe i lądowania.
0495
premiera 29.01HMS Hermes
Pierwszy na świecie okręt zaprojektowany od początku jako lotniskowiec. Niewielki i lekki, zatonął w kwietniu 1942 roku u wybrzeży Cejlonu.
0594
premiera 02.02HMS Eagle
Niedokończony chilijski pancernik Almirante Cochrane, na którym Brytyjczycy po raz pierwszy sprawdzili wyspę i komin po prawej burcie. Zatopiony w operacji Pedestal.
0677
premiera 05.02HMS Courageous
Drugi z krążowników Fishera przebudowanych na lotniskowiec. Pierwszy brytyjski okręt wojenny zatopiony w II wojnie światowej, storpedowany we wrześniu 1939 roku.
0779
premiera 09.02HMS Glorious
Bliźniak Courageousa. Zaskoczony i zatopiony u wybrzeży Norwegii w czerwcu 1940 roku przez pancerniki Scharnhorst i Gneisenau wraz z dywizjonami Hurricane’ów na pokładzie.
0891
premiera 12.02HMS Ark Royal
Nowoczesny lotniskowiec z hangarem zintegrowanym z kadłubem. Uczestnik polowania na Bismarcka i walk na Morzu Śródziemnym, storpedowany przez U-81 w listopadzie 1941 roku.
09Bilans
premiera 16.02Pionierzy pokładu i błędy dwudziestolecia
Jak Wielka Brytania wyprzedziła świat w konstrukcji lotniskowców, dlaczego oddała lotnictwo morskie pod zarząd RAF-u i z czym weszła w wojnę w 1939 roku.
1939–1945
13 odcinkówSezon 2. II wojna światowa
Klasa Illustrious z pancernymi pokładami, klasa Implacable, lotniskowce eskortowe przeciw U-Bootom i lekkie lotniskowce floty klasy Colossus.
10Klasa
premiera 19.02Klasa Illustrious
Pancerne pokłady lotnicze, które wytrzymywały bomby nurkowców i uderzenia kamikaze. Rewolucja konstrukcyjna w doktrynie Royal Navy.
1187
premiera 23.02HMS Illustrious
Okręt prototypowy, którego samoloty zaatakowały Tarent w listopadzie 1940 roku. Przetrwał zmasowane bombardowanie pod Maltą i uderzenia kamikaze.
1267
premiera 26.02HMS Formidable
Walczył pod Matapanem, pod Kretą i na Pacyfiku. Słynny meldunek po uderzeniu kamikaze: „zamieść pokład i wznowić loty”.
1338
premiera 02.03HMS Victorious
Jego Swordfishe trafiły Bismarcka, służył US Navy na Pacyfiku jako USS Robin, a po wojnie przeszedł najgłębszą modernizację w historii floty.
1492
premiera 05.03HMS Indomitable
Zmodyfikowany projekt z dwupoziomowym hangarem. Walczył na Morzu Śródziemnym w operacji Pedestal i u wybrzeży Madagaskaru.
15Klasa
premiera 09.03Klasa Implacable
Udoskonalone pancerne lotniskowce z pojemniejszymi hangarami: Implacable i Indefatigable na wodach Norwegii i Pacyfiku.
16R86
premiera 12.03HMS Implacable
Uderzenia na Tirpitza w norweskich fiordach i operacje British Pacific Fleet przeciwko macierzystym wyspom Japonii.
17R10
premiera 16.03HMS Indefatigable
Pierwszy brytyjski okręt uderzony przez kamikaze pod Okinawą w marcu 1945 roku. Dzięki pancernemu pokładowi wznowił operacje w niespełna godzinę.
18I72
premiera 19.03HMS Unicorn
Unikalny lotniskowiec warsztatowy i zaopatrzeniowy, który brał udział w desancie pod Salerno i wojnie w Korei.
19D04
premiera 23.03HMS Audacity i MAC-ships
Audacity – pierwszy lotniskowiec eskortowy świata przebudowany z niemieckiego pryzu – oraz handlowe statki z pokładem lotniczym chroniące konwoje.
20CVE
premiera 26.03Lotniskowce eskortowe Royal Navy
Amerykańskie okręty klas Archer, Avenger, Bogue i Ruler przekazane w ramach Lend-Lease, które zamknęły lukę atlantycką.
21Klasa
premiera 30.03Klasa Colossus i Majestic
Lekkie lotniskowce floty projektowane do szybkiej budowy w stoczniach handlowych, które po wojnie stworzyły lotnictwo pokładowe połowy świata.
22Bilans
premiera 02.04Pancerz przeciw bombom
Dlaczego pancerne pokłady okazały się kluczem do przetrwania na Morzu Śródziemnym i Pacyfiku oraz bilans wojennych strat Royal Navy.
1945–1979
8 odcinkówSezon 3. Zimna wojna i brytyjskie innowacje
Trzy wynalazki, które uratowały lotnictwo pokładowe dla odrzutowców, wielkie pokłady klasy Audacious, kryzys sueski i skasowany CVA-01.
23Patenty
premiera 06.04Trzy brytyjskie wynalazki
Skośny pokład, katapulta parowa i zwierciadlany wskaźnik lądowania. Jak brytyjscy inżynierowie umożliwili bezpieczne lądowanie odrzutowców na morzu.
24Klasa
premiera 09.04Klasa Audacious
Największe konwencjonalne lotniskowce w dziejach Wielkiej Brytanii: Eagle i Ark Royal. Przystosowane do ciężkich odrzutowców Buccaneer i Phantom.
25R05
premiera 13.04HMS Eagle (1951)
Drugi Eagle, zmodernizowany z pełnym skośnym pokładem. Główny filar brytyjskiego uderzenia w operacji sueskiej w 1956 roku.
26R09
premiera 16.04HMS Ark Royal (1955)
Czwarty Ark Royal, legenda zimnowojennej Royal Navy. Ostatni brytyjski okręt z klasycznymi katapultami i myśliwcami Phantom.
27Klasa
premiera 20.04Klasa Centaur
Centaur, Albion, Bulwark i Hermes. Od lekkich lotniskowców floty, przez pionierskie śmigłowcowce desantowe, po nosicieli Harriera.
28R12
premiera 23.04HMS Hermes (1959)
Okręt kameleon: od klasycznego lotniskowca, przez komandosów Commando Carrier, po okręt flagowy pod Falklandami ze skocznią narciarską. Służył w Indiach do 2017 roku jako Viraat.
29CVA-01
premiera 27.04Skasowany CVA-01 i Biała Księga 1966
Projekt 53-tysięcznika HMS Queen Elizabeth i dzień, w którym brytyjski rząd postanowił zrezygnować z klasycznych lotniskowców na wschód od Suezu.
30Bilans
premiera 30.04Geniusz inżynierów i cięcia polityków
Jak Wielka Brytania dała światu technologie lotniskowcowe, lecz sama z nich zrezygnowała pod naciskiem kryzysu i decyzji budżetowych.
1980–dziś
10 odcinkówSezon 4. Harrier, Falklandy i XXI wiek
Harrier, skocznia narciarska, walka o przetrwanie na Falklandach, klasa Invincible i powrót do superlotniskowców klasy Queen Elizabeth.
31V/STOL
premiera 04.05Harrier i skocznia narciarska
Pionowzlot Harrier, wynalazek skoczni ski-jump Douga Taylora i koncepcja krążownika z ciągłym pokładem, która pozwoliła ominąć polityczny zakaz.
32Klasa
premiera 07.05Klasa Invincible
Invincible, Illustrious i Ark Royal. Oficjalnie „krążowniki dowodzenia ZOP”, w praktyce nowa generacja lekkich lotniskowców V/STOL.
33R05
premiera 11.05HMS Invincible
Okręt prototypowy, który uniknął sprzedaży do Australii dzięki wybuchowi wojny o Falklandy. Pływał w Zatoce i nad Jugosławią.
34R06
premiera 14.05HMS Illustrious (1982)
Drugi okręt klasy, wcielony do służby w pośpiechu tuż po zakończeniu walk na południowym Atlantyku. Dla załogi „Lusty”.
35R07
premiera 18.05HMS Ark Royal (1985)
Piąty Ark Royal, flagowy okręt brytyjskiego uderzenia na Irak w 2003 roku. Przedwcześnie wycofany w ramach cięć w 2011 roku.
36Falklandy
premiera 21.05Wojna o Falklandy 1982
8000 mil morskich od baz, pod uderzeniami bomb i rakiet Exocet. Jak mała grupa Sea Harrierów z Hermes i Invincible wywalczyła panowanie w powietrzu.
37Klasa
premiera 25.05Klasa Queen Elizabeth
Wyporność 65 000 ton, dwie charakterystyczne wyspy, zintegrowany napęd elektryczny i myśliwce F-35B Lightning II. Nowa era potęgi morskiej.
38R08
premiera 28.05HMS Queen Elizabeth
Współczesny okręt flagowy Royal Navy. Globalna misja CSG21 na Indo-Pacyfik i operacje w ramach sojuszu NATO.
39R09
zaplanowanyHMS Prince of Wales
Drugi superlotniskowiec nowej generacji. Pokonanie problemów wieku dziecięcego, dowodzenie siłami morskimi NATO w manewrach Steadfast Defender.
40Bilans
zaplanowanySto lat brytyjskich pokładów
Od drewnianych ramp na krążownikach po 65 000 ton na Morzu Północnym. Jak Royal Navy ukształtowała ideę lotniskowca i dlaczego jej innowacje zmieniły świat.
Zasady serii
01 / ZASADA
Okręt, nie teatr działań
Bitwy pod Tarentem, Matapanem czy pod Falklandami pojawiają się jako część życiorysu jednostki. Opisujemy konstrukcję, zmiany w hangarach i to, co działo się bezpośrednio na pokładzie.
02 / ZASADA
Trzy potęgi w dialogu
Seria o Royal Navy dopełnia cykle o US Navy i flocie japońskiej. Pokazujemy, jak brytyjskie innowacje – od pancernego pokładu po katapultę parową – wpłynęły na okręty sojuszników i rywali.
03 / ZASADA
Nazwy, które nie giną
Ark Royal, Eagle, Hermes, Illustrious. Nazwy przekazywane od wieków powracają na kolejnych pokładach, a każdy odcinek śledzi ich tradycję w historii Royal Navy.