Kreml przejmuje rosyjskie Metro. Zarządcą firma sprzed trzech tygodni i szef własnej spółki
Władimir Putin oddał w tymczasowy zarząd całość rosyjskiego biznesu niemieckiego Metro: 91 hurtowni, około 9 tysięcy pracowników i 2,6 mld euro obrotu. Zarządcą została spółka Torg RUS, zarejestrowana 8 września przez dotychczasowego szefa rosyjskiego Metro. Dekret nie podaje powodu. To trzecie takie przejęcie w ciągu jedenastu dni, po Auchan, Nestlé i Leroy Merlin.
Hala hurtowa Metro Cash & Carry przy Dmitrowskim Szosie w Moskwie, kwiecień 2023 roku. Od poniedziałku 91 takich sklepów w Rosji zarządza firma wskazana przez Kreml.
Informacje uporządkowane według pewności
Dekret nr 689
Opublikowany i obowiązujący od 28 września. Przekazuje w tymczasowy zarząd 100 procent trzech rosyjskich spółek Metro.
Metro traci kontrolę
Koncern potwierdza, że formalnie pozostaje właścicielem, ale nie ma już kontroli operacyjnej nad rosyjską spółką. Skutki analizuje.
Bez uzasadnienia
Dekret nie podaje powodu, Kreml nie skomentował sprawy Metro. Rzecznik Pieskow tydzień wcześniej tłumaczył przejęcia firm z krajów nieprzyjaznych ich udziałem w działaniach przeciw Rosji.
Reakcja Berlina
Do wtorku rano ani MSZ, ani ministerstwo gospodarki Niemiec nie skomentowały dekretu.
Przez cztery i pół roku Metro tłumaczyło, dlaczego zostaje w Rosji: odpowiada za tysiące pracowników, którzy nie ponoszą winy za wojnę. W poniedziałek decyzję podjęto za nie. Jednym dekretem Putin oddał cały rosyjski biznes koncernu firmie założonej trzy tygodnie wcześniej. Paradoks polega na tym, że kieruje nią dotychczasowy szef rosyjskiego Metro. Hurtownie działają dalej, pracownicy chodzą do pracy, a Niemcy formalnie pozostają właścicielami czegoś, nad czym nie mają już żadnej władzy.
Rejestracja Torg RUS
W Moskwie powstaje spółka zarządzająca Torg RUS z kapitałem 10 tysięcy rubli. Właścicielem i dyrektorem jest Johannes Tholey, szef rosyjskiego Metro.
Trzy tygodnie przed dekretem zarządca był już gotowy.
Auchan, Nestlé, Leroy Merlin
Szesnaście podmiotów, w tym rosyjskie spółki Auchan, Nestlé i sieci Lemana PRO, dawniej Leroy Merlin, trafia pod zarząd firmy L.E.V. Menedżment. Kommersant szacuje ich wartość na ponad 600 mld rubli.
Według Kommersanta sprzedaż tych firm spodziewana jest w ciągu 6-8 miesięcy.
Pieskow o przejęciach
Rzecznik Kremla mówi, że chodzi o aktywa z krajów nieprzyjaznych, które aktywnie uczestniczą w działaniach wojennych przeciw Rosji, i o „inne czynniki”.
Jedyne oficjalne wyjaśnienie tej fali. O Metro Kreml się nie wypowiedział.
Amerykańska Aptar
Pod tymczasowy zarząd trafia zakład Aptar Vladimir, należący do amerykańskiego producenta opakowań AptarGroup.
Przejęcie, którego media niemal nie zauważyły.
Metro
Putin przekazuje Torg RUS 100 procent spółek Metro Cash & Carry, Metro Wörchaus Noginsk i Ritejl Proprti 5. Tego samego dnia zatwierdza sprzedaż rosyjskiej spółki Western Union.
Pierwsza niemiecka firma we wrześniowej fali przejęć.
Firma z kapitałem 10 tysięcy rubli
Dekret nr 689 formalnie tylko dopisuje pięć pozycji do listy załączonej do dekretu nr 302 z kwietnia 2023 roku, na podstawie którego Rosja przejmuje zachodnie firmy. Tymczasowy zarządca dostaje wszystkie uprawnienia właściciela oprócz prawa do sprzedaży majątku, a zarząd może zakończyć wyłącznie prezydent. Moskwa przedstawiała ten mechanizm jako odpowiedź na ograniczanie praw własności Rosji za granicą, czyli na zamrażanie rosyjskich aktywów na Zachodzie.
Najciekawsze jest to, kto dostał Metro. Torg RUS zarejestrowano 8 września pod adresem na Leningradzkim Szosie w Moskwie, z minimalnym kapitałem. Według dziennika „Wiedomosti” jej jedynym założycielem i dyrektorem jest Johannes Tholey, od marca 2023 roku prezes rosyjskiego Metro, wcześniej szef rosyjskich sieci Globus i Auchan. Kierownictwo rosyjskiej spółki ogłosiło, że decyzja wiąże się z potrzebą zapewnienia bezpieczeństwa pracowników i ciągłości działania, a sklepy pracują bez zmian. Czy Tholey przyjął tę rolę za wiedzą centrali w Düsseldorfie, nie wiadomo.
„Rosjanie podnoszą presję na Niemcy w swojej wojnie hybrydowej”
KontekstW rozmowie z agencją AP. Meister dodał, że Rosja traktuje Niemcy jako kluczowego przeciwnika, bo są najważniejszym pojedynczym sojusznikiem Ukrainy. Tłumaczenie Vardis.
Metro odpowiedziało krótkim komunikatem: rosyjski rząd objął spółkę tymczasowym przymusowym zarządem ze skutkiem natychmiastowym, własność formalnie pozostaje przy koncernie, ale bez kontroli operacyjnej. Firma dodała, że od lutego 2022 roku ograniczała powiązania rosyjskiej spółki z centralą, a skutki dekretu analizuje. Sprawa spada na koncern w tygodniu zmiany warty: prezes Steffen Greubel odchodzi 30 września, a od 1 października jego miejsce zajmuje dotychczasowy dyrektor finansowy Eric Riegger. Żaden z nich nie skomentował dekretu publicznie.
Wejście do centrali Metro w Düsseldorfie, 2015 rok. Koncern formalnie pozostaje właścicielem rosyjskiej spółki, ale nie ma już nad nią kontroli.
Dlaczego Metro zostało w Rosji
Metro weszło do Rosji na początku lat dwutysięcznych i zbudowało tam jeden z największych biznesów w grupie. Według firmy ma 91 hurtowni w 51 regionach i około 9 tysięcy pracowników. W roku obrotowym 2024/25 rosyjska spółka miała około 2,6 mld euro sprzedaży, czyli mniej więcej jedną dziesiątą przychodów grupy, i była wewnętrznie oceniana jako ponadprzeciętnie rentowna. „Wiedomosti” wyceniają ją na 75-80 mld rubli.
Po inwazji na Ukrainę Metro, w przeciwieństwie do wielu zachodnich firm, zostało. Ówczesny prezes Greubel mówił o odpowiedzialności za ponad dziesięć tysięcy pracowników, którzy nie ponoszą winy za wojnę. Pod centralą w Düsseldorfie protestowano, a ukraińska Narodowa Agencja ds. Zapobiegania Korupcji wpisała Metro na listę międzynarodowych sponsorów wojny. Nie znaleźliśmy doniesień o próbie sprzedaży rosyjskiej spółki. Na koniec czerwca miała na kontach 152 mln euro gotówki.
Co przejął Kreml
hurtowni
W 51 regionach Rosji, według Metro. Inne źródła podają od 88 do 93.
pracowników
Według Metro. W 2022 roku koncern mówił o ponad 10 tysiącach.
obrotu rocznie
W roku obrotowym 2024/25, około 8-9 procent przychodów całej grupy.
kapitału zarządcy
Tyle wynosi kapitał zakładowy Torg RUS, około stu euro.
UwagaNa podstawie komunikatu Metro, AFP, „Wiedomosti”, Interfaxu i ZDF. Źródła różnią się co do liczby sklepów i pracowników.
Jak kończy się tymczasowy zarząd
Według agencji dpa od kwietnia 2023 roku Rosja objęła tymczasowym zarządem co najmniej 27 zagranicznych firm. Dotychczasowe przypadki układają się w powtarzalny wzór. Firma trafia pod zarząd, zwykle bez podania powodu, a po kilku miesiącach albo latach zostaje sprzedana lokalnym właścicielom za ułamek wartości albo pozostaje w zawieszeniu. Tylko raz Kreml się wycofał: w marcu 2025 roku zwrócił włoskiemu Ariston jego rosyjską spółkę.
Uniper (Unipro), Fortum
- Dekret
- 25.04.2023, nr 302
- Co było dalej
- Nadal pod tymczasowym zarządem
Danone, Carlsberg (Baltika)
- Dekret
- 16.07.2023
- Co było dalej
- Danone sprzedany w 2024 roku, strata około 1,2 mld euro. Baltika sprzedana za 34 mld rubli firmie kierowanej przez wiceprezesa Baltiki
Ariston, BSH (Bosch-Siemens)
- Dekret
- 26.04.2024, nr 294
- Co było dalej
- Ariston zwrócony właścicielowi w marcu 2025 roku, BSH nadal pod zarządem
Auchan, Nestlé, Lemana PRO (Leroy Merlin) i inne
- Dekret
- 17.09.2026, nr 661
- Co było dalej
- Tymczasowy zarząd, sprzedaż spodziewana w ciągu 6-8 miesięcy według Kommersanta
Aptar Vladimir (AptarGroup)
- Dekret
- 21.09.2026, nr 674
- Co było dalej
- Tymczasowy zarząd
Metro
- Dekret
- 28.09.2026, nr 689
- Co było dalej
- Tymczasowy zarząd firmy Torg RUS
Na podstawie OSW, Interfaxu, Moscow Times, Kommersanta i portalu pravo.gov.ru.
Metro trafia pod zarząd w najgorszym od lat momencie w relacjach niemiecko-rosyjskich. Na początku września Berlin obwinił Rosję o próbę ataku dronem na lotnisku Lipsk/Halle i kazał zamknąć rosyjski konsulat w Bonn, co weszło w życie 18 września. Moskwa w odpowiedzi zamknęła niemiecki konsulat w Petersburgu i wydaliła pracowników Instytutów Goethego. 26 września Johann Wadephul rozmawiał z Siergiejem Ławrowem w Nowym Jorku, pierwszy raz od 2022 roku, i usłyszał, że nic nowego nie powiedział. Żadne ze źródeł nie łączy wprost dekretu z tą rozmową ani z unijnymi planami wykorzystania zamrożonych rosyjskich aktywów.
Zostać w Rosji nie znaczy zachować biznes
Metro przez lata broniło decyzji o pozostaniu w Rosji argumentem, że chroni pracowników i majątek. Dekret pokazuje granice tej strategii: firma może zostać, ale Kreml w każdej chwili może ją przejąć bez podania powodu. Przejęcie przez firmę własnego menedżera to wygodne rozwiązanie dla obu stron, bo sklepy działają dalej. Pytanie, co będzie za kilka miesięcy, gdy przyjdzie czas na sprzedaż.
Co sprawdzamy dalej
Reakcja rządu
Czy MSZ albo ministerstwo gospodarki Niemiec zareagują na przejęcie i czy sprawa trafi na agendę UE.
Odpis i roszczenia
Czy koncern odpisze rosyjską spółkę i czy sięgnie po unijną ścieżkę odszkodowań albo arbitraż inwestycyjny.
Kto kupi hurtownie
W przypadku Danone i Baltiki od zarządu do sprzedaży minęło kilka miesięcy. Sprawdzamy, czy Torg RUS stanie się nowym właścicielem.
Następni w kolejce
Trzy dekrety w jedenaście dni. W Rosji wciąż działają m.in. niemieckie i włoskie firmy handlowe i przemysłowe.
Źródła
- Указ Президента Российской Федерации от 28.09.2026 № 689 – pravo.gov.ru
- Указ Президента Российской Федерации от 17.09.2026 № 661 – pravo.gov.ru
- Указ Президента Российской Федерации от 21.09.2026 № 674 – pravo.gov.ru
- Kremlin Seizes Russian Subsidiary of German Retailer Metro – The Moscow Times
- Kremlin transfers control of German retailer Metro’s Russia business – AP / WRAL
- Moscow seizes Russian assets of German food retailer Metro – AFP / France 24
- Putin stellt Metro-Geschäft in Russland unter Zwangsverwaltung – ZDFheute
- Metro: Russland stellt deutschen Großhändler unter Zwangsverwaltung – t-online
- METRO: Russland wird unter vorübergehende Zwangsverwaltung gestellt – MarketScreener / Metro AG
- Российские активы Metro переданы во временное управление – Wiedomosti
- Путин передал активы Metro во временное управление АО „УК Торг РУС” – Interfax
- Путин передал во временное управление активы немецкой сети Metro – Meduza
- Tymczasowy zarząd dla Auchan, Nestlé i Lemana PRO (17 września 2026) – Kommersant
- Pieskow o tymczasowym zarządzie aktywami (18 września 2026) – Interfax
- The state takes control of Western companies in Russia – OSW
- Germany blames Russia for Leipzig airport drone attack, orders Russian consulate closed – France 24
Redakcja Vardis
Zespół redakcyjny Vardis przygotowuje aktualności i materiały zbiorowe na podstawie zweryfikowanych źródeł, wyraźnie oddzielając fakty od komentarza.
Czytaj dalej
Dwadzieścia minut z Ławrowem. Pierwsza rozmowa szefów dyplomacji Niemiec i Rosji od 2022 roku
Niemcy wskazują Rosję po ataku drona w Lipsku. Konsulat w Bonn do zamknięcia
