Rosja trafia w centralę Kyivstaru. Po centrach danych przyszła kolej na operatorów komórkowych

Przez pierwsze tygodnie września Rosja uderzała w miejsca, których zwykły użytkownik internetu nie zna z nazwy: w centra danych, węzły wymiany ruchu i serwerownie małych dostawców. W niedzielę trafiła w budynek, który zna każdy w Kijowie: siedzibę Kyivstaru, operatora, z którego usług korzysta ponad 20 milionów ludzi. Sieć działa, telefony dzwonią. Ale po trzech tygodniach ataków na infrastrukturę cyfrową trudno uznać, że to przypadek.

Niedziela w Kijowie

Atak zaczął się w sobotę o 18:00. Siły Powietrzne Ukrainy podały, że do 7:30 w niedzielę Rosja wysłała nad kraj 170 dronów, w tym 76 odrzutowych, a obrona zestrzeliła lub zagłuszyła 147. Trafienia odnotowano w 18 miejscach. Drony nadlatywały też w ciągu dnia i według Zełenskiego przez dobę było ich łącznie 277, z czego 155 odrzutowych. W Kijowie trafione zostały między innymi magazyn w dzielnicy Sołomianskiej, gdzie zginął 56-letni stróż, biurowiec na Hołosijiwie, blok mieszkalny i przedszkole w dzielnicy Darnyckiej oraz niemieszkalny budynek w dzielnicy Szewczenkowskiej, gdzie rannych zostało kilka osób, w tym dwoje nastolatków.

Kyivstar poinformował o ataku krótkim komunikatem. Nie podał, jak poważne są zniszczenia ani czy trafiony został sam główny budynek, czy któryś z sąsiednich. Agencji Interfax-Ukraina przekazał, że nikt nie ucierpiał. Ukraińskie media zwracają uwagę, że to trzecie w tym miesiącu uderzenie w obiekty operatora, po budynku inżynierów 11 września i budynku z urządzeniami pod Kijowem 17 września.

Wieczorem Zełenski wyliczył, w co w niedzielę trafiły rosyjskie drony w samym Kijowie: dwa przedszkola, dwie szkoły, blok mieszkalny, warsztat samochodowy, magazyny i infrastruktura łączności. Uszkodzony został też budynek, w którym mieszka ambasador Arabii Saudyjskiej. W całej Ukrainie zginęło tego dnia 14 osób, a 57 zostało rannych.

Systematyczne wyłączanie

Ukraińska branża nie ma wątpliwości, że to zaplanowana kampania. Anatolij Frołenkow z punktu wymiany ruchu 1-IX mówił The Kyiv Independent, że od września Rosjanie zaczęli wyłączać internet systematycznie. Serwis Espreso liczy dziewięć zniszczonych centrów danych. W tygodniu przed atakiem na Kyivstar trafione zostały serwerownie dużych firm hostingowych, węzły, przez które wymieniają ruch różni dostawcy, i sieci szkieletowe, a na koniec obiekt Cosmonova, po którego zniszczeniu z anteny zniknęły stacje telewizyjne.

Rosja nie ukrywa, w co celuje, i każdy cel opisuje jako wojskowy. O Cosmonovie ministerstwo obrony pisało, że obsługiwała mobilny internet i Starlinka dla ukraińskiej armii. W niedzielę agencja TASS przytoczyła komunikat, według którego Vodafone Ukraine to jeden z największych dostawców łączności komórkowej i szybkiego internetu dla ukraińskiego wojska, także do przesyłania danych wywiadowczych. Tych twierdzeń nie da się niezależnie sprawdzić. Szef ukraińskiej dyplomacji Andrij Sybiha odpowiadał już po ataku z 23 września, że to krytyczna infrastruktura cywilna, dzięki której ludzie dostają ostrzeżenia ratujące życie, a nie cel wojskowy.

Kyivstar już raz stracił sieć w wyniku rosyjskiego ataku, tyle że cyfrowego. 12 grudnia 2023 roku hakerzy z grupy Sandworm, przypisywanej wywiadowi wojskowemu GRU, na wiele godzin wyłączyli jego łączność komórkową i internet w całym kraju, a razem z nimi część systemów ostrzegania przed nalotami. Od tamtej pory firma weszła na giełdę Nasdaq, jako pierwsza ukraińska spółka notowana w USA, a jej właścicielem pozostaje holding VEON.

Baterie, generatory i roaming

Że sieć Kyivstaru działa mimo trafienia w centralę, nie jest przypadkiem. Ukraińscy operatorzy od czterech lat przygotowują się na utratę zasilania i uszkodzenia infrastruktury. Ministerstwo cyfryzacji wymaga, by stacje bazowe miały co najmniej sześć godzin zasilania z baterii, a ponad 30 procent z nich generatory na więcej niż trzy doby. Dostawcy dublują sprzęt, trzymają kopie w różnych miejscach, także za granicą, i mają zapasowe trasy dla ruchu. Datagroup po trafieniu 25 września przeniósł usługi na zapasowe serwerownie. Doradca prezydenta ds. łączności Serhij Beskrestnow przekonuje, że rozproszona budowa ukraińskiej sieci wyklucza całkowitą utratę internetu.

Słabszym ogniwem jest tak zwany krajowy roaming, uruchomiony w marcu 2022 roku, który pozwala przełączyć się do sieci innego operatora, gdy własna nie działa. Operatorzy mówili w lutym, że przy długich wyłączeniach prądu nie rozwiązuje on problemu, tylko dokłada obciążenia sieciom, które jeszcze działają, bo ruch rośnie wtedy o 65-70 procent. Najbardziej narażeni są mali dostawcy internetu, których nie stać na pełne zabezpieczenie. To właśnie ich serwerownie Rosja trafiała w ostatnich tygodniach najczęściej.

Noc z niedzieli na poniedziałek przyniosła kolejny atak: 165 dronów, w tym 79 odrzutowych, z których zestrzelono lub zagłuszono 112. W Charkowie rannych jest 22 osoby, w tym ośmioro dzieci. W Kijowie ranne zostały cztery osoby, trafione zostały budynki biurowe w dzielnicach Szewczenkowskiej i Peczerskiej oraz stacja paliw na Oboloni. Do poniedziałkowego poranka nie było informacji o nowych trafieniach w obiekty telekomunikacyjne.

Aktualizacja: Parkowy, Ukrtelecom i kolejna noc nad Kijowem

Po uderzeniu w Kyivstar kampania nie zwolniła. 28 września uszkodzony został obiekt Ukrtelecomu, choć według firmy pracownicy są cali, a usługi działają. W nocy na 29 września pociski balistyczne i drony drugi raz trafiły w centrum kongresowe Parkowy, w którym działa jedno z dużych kijowskich centrów danych. Obiekt został poważnie uszkodzony i zawiesił działalność, powołując się na siłę wyższą. We wtorek po południu przestały działać aplikacja Kyiv Digital i miejski portal usług, a władze Kijowa zapowiedziały nocne przerwy w płatnościach za komunikację miejską z powodu prac po atakach na centra danych.

Ministra transformacji cyfrowej Oksana Ferczuk powiedziała Forbes Ukraina, że między 23 a 28 września uszkodzonych zostało co najmniej sześć centrów danych, w tym MiroHost, Parkowy, Datagroup, UTELS i Pavutyna. Jej plan to przeniesienie infrastruktury „pod ziemię, za granicę i do chmury”. Rząd przeznaczył 518,3 mln hrywien na zapasowe państwowe systemy informatyczne. Vodafone Ukraine nadal nie skomentował rosyjskiego komunikatu o trafieniu swojego obiektu.

W nocy na 30 września Rosja przeprowadziła kolejny zmasowany atak. Według Zełenskiego użyła blisko 190 dronów i pocisków balistycznych, a zginęło co najmniej pięć osób, w tym 14-latek. Tym razem głównym celem była energetyka. Rano rosyjskie ministerstwo obrony ogłosiło, że trafiło kijowskie centrum danych De Novo, jeden z głównych punktów wymiany ruchu internetowego, który według Moskwy pracował dla ukraińskiej armii. Ukraina tego nie potwierdziła.

Dalej w Vardis

Czytaj dalej

Dobór na podstawie tematu i działu

Wojna w UkrainiePilne

Osiem alarmów, siedem ofiar. Rosyjskie drony atakowały Kijów od świtu do wieczora

26 września 2026 · 14:42•8 min czytania•Aktualizacja 27 września, 12:15

Wojna w UkrainiePilne

Przerwa skończyła się razem z wizytą. Pięć ofiar nocnego ataku na Kijów

8 września 2026 · 09:15•10 min czytania•Aktualizacja 14:30

Europa Wschodnia

Rosyjski dron uderzył w siedzibę SBU w centrum Kijowa

4 września 2026 · 10:30•8 min czytania