Tani dron zestrzelił drogiego. Pierwsze nagranie przechwycenia odrzutowego Gierania
Wołodymyr Zełenski pokazał film, na którym ukraiński przechwytywacz trafia Gierania-5 lecącego około 600 km/h. SBU mówi o drugim udanym użyciu tego samego dnia i nie ujawnia ani nazwy konstrukcji, ani producenta. To odpowiedź na broń, która w nocy z 18 na 19 września stanowiła połowę rosyjskiej fali nad Ukrainą.
Informacje uporządkowane według pewności
Zestrzelenie i nagranie
Wołodymyr Zełenski opublikował dziś film z przechwycenia Gierania-5. SBU potwierdziła, że to pierwszy taki materiał wideo i że było to drugie udane użycie nowego drona tego dnia.
Czym jest ten przechwytywacz
Nazwa, producent, cena i liczba zestrzeleń nie zostały podane. Z nagrania widać układ delta, inny niż w wielolotniskowych konstrukcjach, które dominowały w 2025 roku.
To nie jest pojedyncza konstrukcja
Według doniesień branżowych nad przechwytywaczami odrzutowych dronów pracuje na Ukrainie kilkadziesiąt firm, a cztery modele przechodzą ocenę w warunkach frontowych.
Od czterech dni polskie myśliwce startują, bo nad zachodnią Ukrainę lecą rosyjskie drony odrzutowe. Wczoraj opisywaliśmy w Militariach, dlaczego Gierań wygrał ceną i skalą, a nie konstrukcją. Dziś Ukraina pokazała nagranie, które jest odpowiedzią na dokładnie tę tezę: tani dron dogonił i zniszczył drogi. Nie rakieta za miliony, tylko coś, co mieści się w tej samej półce cenowej co cel.
Ile kosztuje zestrzelenie jednego drona
ukraiński przechwytywacz
Widełki dla konstrukcji używanych na froncie. Sting z Wild Hornets wyceniano na około 2100 dolarów.
Shahed lub Gierań
Szacunkowy koszt wytworzenia jednego drona uderzeniowego, po latach obniżania ceny przez Rosję.
pocisk systemu Patriot
Rakieta przeciwlotnicza, którą do niedawna zwalczano cele warte tysiąc razy mniej.
odrzutowych Shahedów w jedną noc
Połowa ze 174 maszyn wysłanych nad Ukrainę w nocy z 18 na 19 września, według ukraińskich sił powietrznych.
UwagaCeny za zestawieniami United24 Media i publikacjami o programie Sting; dane o nocnym nalocie za komunikatem Sił Powietrznych Ukrainy.
Co widać na nagraniu i czego na nim nie widać
Film opublikowany dziś przez prezydenta Ukrainy trwa kilkadziesiąt sekund i pokazuje to, czego wcześniej nie było na żadnym publicznym materiale: moment trafienia odrzutowego Shaheda przez inny bezzałogowiec. Cel to Gierań-5, najnowsza rosyjska wersja z silnikiem turboodrzutowym, wprowadzona do produkcji w tym roku i rozpędzająca się do około sześciuset kilometrów na godzinę. Przechwytywacz ma układ delta, czyli skrzydło trójkątne bez usterzenia poziomego, a nie konfigurację wielowirnikową, jaka przeważała w ukraińskich konstrukcjach z 2025 roku.
„Mamy już drugie udane użycie przez Służbę Bezpieczeństwa Ukrainy nowego ukraińskiego drona przechwytującego. Żołnierze kontrwywiadu wojskowego SBU trafili rosyjskiego odrzutowego drona Gierań-5”
KontekstZełenski mówił o drugim użyciu tego samego dnia. SBU potwierdziła, że opublikowany zapis jest pierwszym nagraniem zestrzelenia odrzutowego Shaheda.
Reszty Ukraina nie podaje i robi to świadomie. Nie znamy nazwy konstrukcji ani producenta, nie znamy ceny ani liczby dotychczasowych zestrzeleń. Zełenski tłumaczył, że przy przechwytywaczach szybkich Shahedów strona ukraińska „stara się na razie nie wchodzić w szczegóły”, bo każda ujawniona informacja skraca Rosjanom drogę do poprawki. To ta sama logika, którą Rosja stosuje wobec Gieraniów: wszystko, co o nich wiemy, pochodzi z badania szczątków, nie z kart katalogowych.
Noc, w której połowa Shahedów była odrzutowa
Żeby zrozumieć, dlaczego to nagranie ma dla Kijowa znaczenie propagandowe i praktyczne zarazem, trzeba spojrzeć na poprzednią dobę. W nocy z 18 na 19 września Rosja wysłała nad Ukrainę około stu siedemdziesięciu czterech maszyn typu Shahed, a według ukraińskich sił powietrznych połowa z nich to były wersje odrzutowe. Do tego doszły wabiki Gerbera, amunicja Banderol i Dan-T, drony pozorujące Parodia oraz dwa pociski przeciwokrętowe Cyrkon odpalone z obwodu kurskiego.
Drony typu Shahed i Gierań
- Liczba
- ok. 174
- Uwagi
- Około połowy w wersjach odrzutowych, czyli Gierań-4 i Gierań-5.
Wabiki Gerbera i Parodia
- Liczba
- w ramach fali
- Uwagi
- Tanie imitacje mające zapełnić ekrany radarów i wyczerpać amunicję obrony.
Amunicja Banderol i Dan-T
- Liczba
- w ramach fali
- Uwagi
- Trzy sztuki zaliczono do strąconych celów innych niż drony.
Pociski Cyrkon
- Liczba
- 2
- Uwagi
- Odpalone z obwodu kurskiego. Żaden nie doleciał do celu.
Strącone lub obezwładnione
- Liczba
- 141
- Uwagi
- Stan na godzinę 8:00 rano: 138 dronów i 3 sztuki amunicji.
Trafienia i spadające szczątki
- Liczba
- 15 i 9 miejsc
- Uwagi
- Główne kierunki ataku to obwody odeski i kijowski.
Dane za komunikatem Sił Powietrznych Ukrainy, cytowanym przez UNN i Mezha. Start maszyn odnotowano z obwodów kurskiego i orłowskiego, z Millerowa, Primorsko-Achtarska, z obwodu donieckiego i z Krymu.
Dzień, w którym pokazano nagranie, też nie był spokojny. Według ukraińskich władz w dzisiejszych rosyjskich uderzeniach zginęło co najmniej sześć osób w obwodach sumskim, chersońskim, charkowskim, dniepropetrowskim i mikołajowskim. Najwięcej, czworo, w Szostce w obwodzie sumskim, gdzie dron FPV trafił samochód osobowy; wśród zabitych było małżeństwo. W Dnieprze uderzenie w centrum handlowe wywołało pożary i uszkodziło magazyny oraz budynki mieszkalne, dwoje ludzi trafiło do szpitala.
Kilkadziesiąt firm i cztery konstrukcje na froncie
Sobotnie zestrzelenie nie jest odosobnionym sukcesem jednego warsztatu, tylko wynikiem wyścigu, który trwa od dwóch lat. Według doniesień branżowych nad przechwytywaczami zdolnymi dogonić odrzutowego Shaheda pracuje na Ukrainie około sześćdziesięciu siedmiu firm, cztery modele przechodzą ocenę w warunkach frontowych, a kolejnych dziesięciu producentów testuje prototypy. Apex firmy Quantum Systems osiągał w próbach blisko siedemset kilometrów na godzinę, czyli więcej niż cel, który ma przechwytywać.
Najdłuższy dorobek ma Sting z Wild Hornets, konstrukcja finansowana w dużej części ze zbiórek publicznych, drukowana w 3D i wyceniana na około dwa tysiące dolarów. Do czerwca 2026 roku przypisywano jej ponad dziewięć tysięcy zniszczonych Shahedów i Gieraniów, a w marcu produkcję szacowano na ponad dziesięć tysięcy sztuk miesięcznie. Pierwsze przechwycenie Gierania Sting zaliczył w grudniu 2025 roku, przy czym źródła różnią się co do tego, czy był to egzemplarz tłokowy, czy już odrzutowy Gierań-3.
Sting (Wild Hornets)
- Prędkość
- ok. 280-340 km/h
- Cena
- ok. 1-2,5 tys. USD
- Cecha wyróżniająca
- Kadłub z drukarki 3D, naprowadzanie z obrazem termalnym, pułap do 3 km.
P1-SUN (SkyFall)
- Prędkość
- 300-450 km/h
- Cena
- ok. 1 tys. USD
- Cecha wyróżniająca
- Start pionowy, projektowany wprost przeciw Shahedowi-136.
Strila (WIY Drones)
- Prędkość
- ponad 350 km/h
- Cena
- ok. 2,3 tys. USD
- Cecha wyróżniająca
- Działa bez nawigacji satelitarnej, czyli także w zagłuszanym terenie.
Zerow-8 (The Fourth Law)
- Prędkość
- ok. 326 km/h
- Cena
- brak danych
- Cecha wyróżniająca
- Autonomiczne naprowadzanie na cel, zasięg do 20 km.
Octopus
- Prędkość
- ok. 300 km/h
- Cena
- brak danych
- Cecha wyróżniająca
- Promień 30 km, automatyczne naprowadzanie końcowe; produkcja z Brytyjczykami.
Apex (Quantum Systems)
- Prędkość
- do ok. 700 km/h
- Cena
- brak danych
- Cecha wyróżniająca
- Najszybszy ze znanych, budowany pod cele odrzutowe.
Konstrukcja SBU z 19 września
- Prędkość
- nieujawniona
- Cena
- nieujawniona
- Cecha wyróżniająca
- Układ delta. Pierwsze nagrane zestrzelenie odrzutowego Shaheda.
Parametry za zestawieniami United24 Media, DroneXL i opracowaniami o programie Sting. Widełki wynikają z rozbieżności między źródłami; producenci podają dane wybiórczo.
Skala, o której mówi Kijów, jest przy tym zupełnie innego rzędu niż przy klasycznej obronie powietrznej. Zełenski deklarował, że Ukraina jest w stanie produkować co najmniej dwa tysiące sprawdzonych bojowo przechwytywaczy dziennie: około tysiąca na własne potrzeby i drugie tyle dla sojuszników. Zainteresowanie zgłosiły państwa Zatoki Perskiej, w tym Arabia Saudyjska, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Jordania, Katar i Bahrajn, a w regionie pracuje już ponad dwustu ukraińskich specjalistów od bezzałogowców.
Trzy rzeczy, które ta technologia zmienia
Obrona tańsza od ataku
Przez trzy lata rachunek był odwrotny: rakieta za miliony przeciw dronowi za dziesiątki tysięcy. Przechwytywacz odwraca tę proporcję i odbiera Rosji główną przewagę, czyli skalę produkcji.
Rakiety zostają na cele rakietowe
Każdy Shahed strącony dronem to jeden pocisk Patriota albo NASAMS, który zostaje w wyrzutni na pociski balistyczne i manewrujące. To jest realny problem także poza Ukrainą.
Ukraina sprzedaje doświadczenie
Państwa Zatoki, a po cichu także europejskie, pytają o konstrukcje sprawdzone w walce. Rynek, którego trzy lata temu nie było, powstał w całości z potrzeby jednej wojny.
Ten sam rachunek stoi dziś przed Polską
To nie jest odległa sprawa. W ciągu ostatniego tygodnia Dowództwo Operacyjne podrywało lotnictwo cztery razy, za każdym razem w związku z rosyjskimi uderzeniami na Ukrainę, a w komunikacie z 17 września po raz pierwszy padło wprost określenie „odrzutowe bezzałogowe statki powietrzne”. Dziś rano działania trwały od 9:36 do 10:30 i zakończyły się bez naruszenia polskiej przestrzeni. Za każdym razem w powietrze szły myśliwce, czyli najdroższe narzędzie, jakie jest pod ręką.
Polska własnego przechwytywacza w służbie nie ma. Resort obrony postawił na budowanie zdolności produkcyjnych: wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz podpisał decyzję o dwuletnim programie pilotażowym wytwarzania bezzałogowców w wybranych jednostkach z wykorzystaniem druku 3D, a 8 września w Kielcach zapowiedział, że szkolenie z systemów bezzałogowych wejdzie do każdej klasy wojskowej. To są decyzje o kierunku, nie o gotowym sprzęcie, a ukraińska droga od pierwszego prototypu do dziesięciu tysięcy sztuk miesięcznie zajęła około dwóch lat wojny.
Jedno nagranie to jeszcze nie system obrony
Dwa udane przechwycenia w jeden dzień pokazują, że konstrukcja działa, ale nie mówią nic o tym, ile ich jest, jak często trafiają i ile kosztuje seria. Ukraina celowo tych danych nie podaje. Dopóki nie zobaczymy statystyk skuteczności dla całych fal, a nie pojedynczych epizodów, ostrożniej jest mówić o obiecującym prototypie niż o przełomie.
Co będziemy sprawdzać
Udział przechwytywaczy w strąceniach
Kluczowa liczba to odsetek odrzutowych Gieraniów zwalczanych dronami, a nie rakietami. Dziś skuteczność wobec wersji odrzutowych szacowano na wyraźnie niższą niż wobec tłokowych.
Czy konstrukcja SBU wyjdzie z prototypu
Zełenski mówił, że prototypy już są, a rzecz idzie o skalowanie produkcji. Sprawdzimy, czy pojawią się liczby.
Odpowiedź drugiej strony
Po każdej ukraińskiej poprawce Rosja zmieniała anteny, głowice i tor lotu Gieraniów w odstępach tygodni. Tak będzie i tym razem.
Czy powstanie polski odpowiednik
Program pilotażowy druku 3D w jednostkach to dopiero początek. Pytanie brzmi, kiedy przechwytywacz trafi do rutynowego dyżuru przy wschodniej granicy.
Źródła
- Sukces nowej broni SBU. Rosyjski Gierań-5 zestrzelony – RMF24
- Rosyjski dron odrzutowy Gierań-5 przechwycony przez nowego ukraińskiego drona – TVN24
- Ukraina testuje nowe drony przechwytujące. SBU po raz drugi zaatakowała rosyjski Gierań-5 – Rzeczpospolita
- Ukraine SBU films first jet Shahed kill, will not name the interceptor – DroneXL
- SBU uses new interceptor drone to down Russian Geran-5 UAV – 112.ua
- Czym Rosja zaatakowała Ukrainę tej nocy i ile celów zestrzelono – UNN
- Ukrainian air defenses neutralize 138 Russian drones in overnight attack – Mezha
- Inside Ukraine 1000-dollar interceptor drones replacing 4-million-dollar Patriot missiles – United24 Media
- Sting: dane konstrukcyjne, cena, produkcja i dorobek bojowy – Wikipedia
- Ukraine racing to develop new interceptors as Russian drones and missiles ravage the country – CNN
- Nowy dron Ukraińców niszczy odrzutowe bezzałogowce. Jest wideo – Wirtualna Polska
- Rosyjskie drony nad Ukrainą. Polska poderwała myśliwce – Rzeczpospolita
- Ministerstwo obrony przyspiesza zakup systemów antydronowych i uruchamia pilotaż druku dronów – Rzeczpospolita, radar.rp.pl
Redakcja Vardis
Zespół redakcyjny Vardis przygotowuje aktualności i materiały zbiorowe na podstawie zweryfikowanych źródeł, wyraźnie oddzielając fakty od komentarza.
